Klejenie drewna jest jedną z podstawowych metod łączenia elementów wykonanych z tego naturalnego materiału. Jeśli ma być skuteczna i bezpieczna, trzeba zastosować odpowiednio dobrane spoiwo. Na rynku istnieje wiele rodzajów produktów o takim przeznaczeniu, co może sprawiać niemały kłopot podczas wyboru. W tym wpisie przedstawiamy wszystko, co warto wiedzieć o klejach do drewna!
Kleje do drewna – rodzaje i skład
Klej do drewna przede wszystkim rozróżnia się ze względu na skład. Od zastosowanych substancji zależne są właściwości produktu, m.in. jego trwałość, czas wysychania czy wygląd.
Najpopularniejsze są:
- kleje poliuretanowe – zapewniają wysoką trwałość i elastyczność, przez co mogą być używane w przypadku miejsc, które są narażone na intensywną eksploatację (np. schody); są wrażliwe na promieniowanie UV (może osłabić jego działanie);
- kleje polioctanowe (wikolowe) – uniwersalne rozwiązanie, które może być stosowane z różnymi rodzajami drewna (w tym także z m.in. litym, klejonym czy nawet materiałami drewnopodobnymi); sprawdzają się przy łączeniu drewna z innymi materiałami; zastygają w ok. 24h i stają się całkowicie przezroczyste;
- kleje aminowe – stanowią połączenie aminowych żywic i utwardzacza; wykorzystuje się je do łączenia drewna z drewnem, a także m.in. filcem, papą czy papierem;
- kleje na bazie żywic alifatycznych – wyjątkowo wydajna odmiana; wykorzystywane głównie przy klejeniu mebli tapicerowanych oraz łączeniu drewna z laminatami czy okładzinami z tworzyw sztucznych.
Czy klej do drewna jest wodoodporny?
Kleje do drewna jak najbardziej mogą być odporne na wodę. Producenci określają tę właściwość za pomocą następujących oznaczeń:
- D1 – klej nie jest wodoodporny, należy stosować go jedynie na dobrze wysuszonym podłożu;
- D2 – klej może być stosowany do klejenia drewna, którego wilgotność nie przekracza 18%; może mieć krótkotrwały kontakt z wodą (kondensacyjną lub ściekającą) bez utraty właściwości;
- D3 – klej, który może być używany na zewnątrz, ale nie w miejscach bezpośrednio narażonych na oddziaływanie czynników zewnętrznych; zachowa swoje właściwości nawet przy większej wilgoci (ale warto zastosować warstwę ochronną);
- D4 – klej w pełni wodoodporny; może być stosowany na zewnątrz, bez ograniczeń.
Czy klej do drewna można stosować na zewnątrz?
Klej do drewna jak najbardziej może być stosowany do elementów wykorzystywanych na zewnątrz. Najważniejsze, by wybrać produkt o odpowiedniej klasie odporności – D4.
Ile schnie klej do drewna?
Ważną właściwością kleju do drewna jest czas schnięcia. Kwestia ta jest zależna od jego składu, a także tego, w jakich warunkach ma być zastosowany. Przy tym trzeba zwrócić uwagę na to, że pierwsze wiązanie zazwyczaj odbywa się szybko i znaczenie ma pełne utwardzenie, które trwa dłużej. Wiele zależy nie tylko od odmiany spoiwa. Najrozsądniej jest sprawdzić opis producenta, ponieważ jest to kwestia bardzo zróżnicowana, nawet w przypadku produktów pozornie tego samego rodzaju. Zwykle jednak:
- kleje polioctanowe wiążą się z podłożem już po ok. 30 minutach, ale pełne utwardzenie zajmuje ok. 24 godzin;
- kleje poliuretanowe zaciskają się w ok. 2 godziny, a następnie również wysychają przez całą dobę;
- kleje żywiczne utwardzają od 24 godzin do 6 godzin (w przypadku odmian szybkoschnących).
Czy klej do drewna można usunąć?
Klej do drewna można usunąć na kilka sposobów, w zależności od m.in. jego rodzaju czy miejsca aplikacji. W tym celu najczęściej stosowane są:
- rozpuszczalnik nitro – głównie do usuwania klejów na bazie żywic,
- alkohol izopropylowy – głównie do usuwania klejów polioctanowych,
- aceton – głównie do usuwania klejów cyjanoakrylowych.
Substancje są wyjątkowo skuteczne, ale trzeba korzystać z nich ostrożnie, ponieważ mogą zmywać lakier i farbę z pomalowanego drewna. Bezpieczną alternatywą jest ciepła woda z mydłem, ale sposób ten sprawdzi się raczej tylko przy usuwaniu świeżo nałożonego kleju polioctanowego. Niekiedy stosuje się też rozwiązanie mechaniczne, czyli np. zeskrobanie szpachelką.
Który klej do drewna jest najbezpieczniejszy dla zdrowia?
Kleje do drewna są substancjami chemicznymi, dlatego podczas ich stosowania trzeba zachować podstawowe środki ostrożności. Jeśli nie są prawidłowo używane, mogą powodować m.in. alergie skórne, podrażnienia oczu i dróg oddechowych oraz inne problemy zdrowotne. Przez to konieczne jest bezwzględne przestrzeganie zaleceń producenta. Jeśli ma się jakieś wątpliwości, warto sprawdzić dodatkowe materiały, np. szczegółowy poradnik.
Najbezpieczniejszymi klejami do drewna są odmiany na bazie wody, które są uznawane za mniej szkodliwe niż te na bazie rozpuszczalników. Wynika to z tego, że zawierają mniej toksycznych składników oraz emitują mniej szkodliwych związków organicznych. Oczywiście także przy korzystaniu z takich klejów nadal konieczne jest stosowanie się do zasad bezpieczeństwa, czyli m.in. zakładanie rękawic i maseczek ochronnych, unikanie kontaktu z oczami i skórą czy dokładne wietrzenie pomieszczenia.
Jaki klej do drewna wybrać?
Wybór kleju do drewna powinien przede wszystkim być uzasadniony zastosowaniem produktu. Znaczenie ma to, jakie materiały ma spajać, gdzie będzie nakładany, w jakim stopniu musi być trwały, a także na co powinien być odporny (np. promieniowanie UV, wilgoć, wysokie/niskie temperatury). Inne środki stosuje się np. do mebli, a inne do podłóg czy konstrukcji zewnętrznych narażonych na oddziaływanie warunków atmosferycznych.
Przy wyborze kleju znaczenie ma również jego skład, a dokładniej – sposób przygotowania. Jedne są gotowe do użycia, a w przypadku drugich przed aplikacją konieczne jest połączenie dwóch substancji. Chociaż jest to dodatkowy zachód, zwykle takie produkty są mocniejsze i wykazują lepsze właściwości.
W sklepach można znaleźć:
- kleje jednoskładnikowe – środki zawierające jeden składnik, najczęściej substancje poliuretanowe; wiążą się z drewnem w wyniku reakcji chemicznej z wilgocią drewna; łatwe w użyciu, szybko schnące; odporne na rozciąganie; mają ograniczoną odporność na wodę;
- kleje dwuskładnikowe – środki z dwóch składników, zwykle bazy i aktywatora/utwardzacza; przed użyciem należy połączyć obie substancje, co wywołuje reakcję chemiczną i zapewnia silne, trwałe połączenie; bardzo wytrzymałe i odporne na wodę.
Najrozsądniej zdecydować się na klej od sprawdzonej, renomowanej firmy, z dokładnie opisywanym składem, praktycznym opakowaniem, przejrzystymi instrukcjami stosowania itp. Sprawdź ofertę jednego z najpopularniejszych producentów na rynku.
